Τι είναι ο εμβολιασμός κατά του ιού HPV και σε τι ωφελεί? Πρόκειται για προληπτικό μέτρο με στόχο την προφύλαξη από διάφορες παθήσεις (καλοήθεις και κακοήθεις) που προκαλούνται από λοίμωξη από ένα ή περισσότερα στελέχη του ιού των ανθρωπίνων θηλωμάτων, τόσο σε γυναίκες όσο και σε άντρες. Στις γυναίκες προσφέρει αποτελεσματική προστασία από τα οξυτενή κονδυλώματα αλλά και προκαρκινικές αλλοιώσεις και διάφορους καρκίνους, όπως τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας.
Λίγα λόγια για τον ιό HPV:
Να ξεκαθαρίσουμε ότι ο συγκεκριμένος ιός έχει εκατοντάδες διαφορετικά στελέχη. Το ποιο (ή ποια) στέλεχος (στελέχη) φέρει η ασθενής θα καθορίσει, σε μεγάλο βαθμό, και την πορεία της νόσου. Για παράδειγμα, γνωρίζουμε ότι 14 στελέχη ενοχοποιούνται για κακοήθειες, με πάνω από τους μισούς καρκίνους του τραχήλου της μήτρας να οφείλονται στα στελέχη 16 και 18. Αντίστοιχα, τα περισσότερα περιστατικά οξυτενών κονδυλωμάτων οφείλονται στα στελέχη 6 και 11.

Ποια είναι τα διαθέσιμα εμβόλια;
Ο συστηματικός εμβολιασμός έχει μειώσει σημαντικά την συχνότητα των νοσημάτων που σχετίζονται με τον ιό HPV. Παρά τα οφέλη, όμως, ο αριθμός των κοριτσιών που εμβολιάζονται παραμένει αρκετά μικρός. Να ξεκαθαρίσουμε ότι ο εμβολιασμός κατά του HPV δε σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο νόσησης από άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα.
Τα εμβόλια έχουν στόχο την παραγωγή αντισωμάτων κατά των στελεχών του ιού ΗPV που προκαλούν καρκίνους και κονδυλώματα, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος νόσησης. Εξυπακούεται ότι η αποτελεσματικότητα είναι υψηλότερη σε νεαρότερη ηλικία (ισχυρότερο ανοσοποιητικό και πριν η γυναίκα μολυνθεί από τα συγκεκριμένα στελέχη).
Το 9-δύναμο εμβόλιο (Gardasil 9) προστατεύει από τα στελέχη 6,11,16,18 καθώς και 31, 33, 45, 52 και 58. Κατ’ επέκταση, είναι πολύ αποτελεσματικό στο να προφυλάσσει από τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας αλλά και τα κονδυλώματα. Επίσης, προσφέρει προφύλαξη από άλλους καρκίνους, όπως του πρωκτού και του στοματοφάρυγγα.
Σε άτομα που έχουν κάνει το 2-δύναμο ή το 4-δύναμο εμβόλιο ήδη, δεν συνιστάται το 9-δύναμο. Αν, όμως, δεν έχουν ολοκληρώσει τις δόσεις του 2-δύναμου ή 4-δύναμου, ο ιατρός μπορεί να συστήσει ολοκλήρωση με το 9-δύναμο.
Πότε να γίνεται ο εμβολιασμός;
Σύμφωνα με τα νεότερα δεδομένα και με τις συστάσεις της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμού μπορούν να εμβολιαστούν δωρεάν οι παρακάτω ομάδες έναντι του ιού HPV:
- Αγόρια και Κορίτσια ηλικίας 9-11 ετών (ενδεικνυόμενο διάστημα εμβολιασμού).
- Εάν ο εμβολιασμός δεν γίνει στη συνιστώμενη ηλικία, μπορεί να γίνει αναπλήρωση έως τα 18 έτη και για τα δύο φύλα (το εμβόλιο HPV θα αποζημιώνεται πλήρως σε αγόρια και κορίτσια ηλικίας 15-18 ετών μέχρι 31.12.2026).
- Σε ειδικές ομάδες αυξημένου κινδύνου, συνίσταται ο εμβολιασμός έναντι του HPV σε γυναίκες και άνδρες ηλικίας 18-45 ετών (Αυτοάνοσα νοσήματα, λήψη ανοσοκατασταλτικής αγωγής, λοίμωξη HPV, κακοήθη νεοπλάσματα, μεταμόσχευση, άνδρες που έχουν σεξουαλικές επαφές με άντρες και γυναίκες που είναι ανεμβολίαστες και έχουν υποβληθεί ή πρόκειται να υποβληθούν σε κωνοειδή εκτομή (CIN2+). Συνιστάται η διενέργεια δύο δόσεων με μεσοδιάστημα 6 μηνών (σχήμα 0, 6) για όλες τις παραπάνω ομάδες με τις παρακάτω εξαιρέσεις: άτομα με λοίμωξη HIV και άτομα με ανοσοκαταστολή ή λήψη ανοσοκατασταλτικής αγωγής στα οποία συνιστάται η διενέργεια τριών δόσεων (σχήμα 0,1–2, 6 μήνες).
Είναι ασφαλές το εμβόλιο;
Το εμβόλιο έχει χορηγηθεί σε μεγάλο αριθμό ατόμων παγκοσμίως και θεωρούμε ότι υπάρχουν επαρκή δεδομένα ασφαλείας. Ήπια τοπική ευαισθησία στο σημείο του εμβολιασμού μπορεί να προκύψει. Δεν θα πρέπει να χορηγείται σε έγκυες. Ωστόσο, μπορεί να χορηγηθεί σε θηλάζουσες. Επίσης, δεν αντενδείκνυται σε ανοσοκατεσταλμένες ασθενείς, αν και η ανταπόκριση μπορεί να μην είναι εξίσου καλή.
Εμπιστευθείτε τον Δρ. Γρηγοριάδη αν θέλετε να συζητήσετε σχετικά με τον εμβολιασμό κατά του ιού HPV. Ο ιατρός είναι διαπιστευμένος στην παθολογία τραχήλου και κολποσκόπηση από την Βρετανική Εταιρεία Κολποσκόπησης και Παθολογίας τραχήλου (BSCCP) και διαθέτει μεγάλη εμπειρία στην παθολογία τραχήλου.